^wróć na początek

     orzeleklogo

dane kontaktowe:
telefon: 0048 32 2419 910
e-mail: zss1@sp5.chorzow.pl

Prezentacja

Przepisy kulinarne


 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

WIEM, CO JEM

 Zielone zdrowie

zielone zdrowie 

Ciasta z warzywami to wciąż nowość na naszym stole. A przecież potrafią być naprawdę efektowne i smaczne. No i jakie oryginalne! Kiedyś już pisałam o cieście z marchewki, z buraków, a dzisiaj napiszę o cieście szpinakowym.

A więc - do dzieła! Do upieczenia ciasta potrzebujemy: 1 i 1/3 szklanki cukru, 2 szklanki mąki krupczatki, 1 i 1/3 szklanki oleju, 3 duże jajka, 3 łyżeczki proszku do pieczenia, 1 torebeczkę cukru waniliowego, 1 opakowanie mrożonego szpinaku (rozdrobnionego) - ok.450 g. Składniki na masę to: 200 g śmietany 36%, 3 łyżki cukru pudru, 250 g serka mascarpone, 1 puszka moreli w syropie.
Jak to zrobić?
ciasto:
1. rozmrozić i osączyć szpinak
2. wymieszać mąkę i proszek do pieczenia
3. ubić mikserem jajka z cukrem i cukrem waniliowym
4. do ubijanej masy powoli dolewać olej i wsypywać mąkę z proszkiem do pieczenia
5. na koniec dodać szpinak i wymieszać całość łyżką
6. ciasto wlać do formy wyłożonej papierem do pieczenia i włożyć do nagrzanego do 180 stopni piekarnika
7. piec 50-60 minut
masa:
1. śmietanę ubić z cukrem pudrem i serkiem mascarpone, krótko miksować
2. odcedzić morele i pokroić, dodać do masy i zamieszać, wstawić do lodówki

Ostudzone ciasto trzeba przekroić tak, aby powstały dwa placki. Jeden pokruszyć na drobne kawałki a na drugim - grubszym - rozsmarować masę i posypać okruchami.

Można też upiec ciasto z cukinią. Potrzebować będziemy: 1 małą cukinię startą na tarce o dużych oczkach - o. 150 g, 180 g orzechów pistacjowych bez łupinek, 250 g cukru, 200 g miękkiego masła, 280 g mąki, 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia, 1 łyżeczkę sody, 3 jajka, 150 g jogurtu greckiego, sok i skórkę z 2 cytryn oraz na lukier: sok z 1 cytryny wymieszany z 175 g cukru pudru.
1. cukier, masło, mąkę, proszek do pieczenia, sodę, jajka, jogurt, skórkę i sok z cytryny zmiksować
2. wsypać posikane orzechy
3. dodać cukinię i wymieszać
4. przelać całość do natłuszczonej formy i piec 35-40 minut w temperaturze 180 stopni.
5. sok z cytryny i cukier puder dokładnie wymieszać, lukrem pokryć ostudzone ciasto i posypać resztką orzechów.
Smacznego!

 

 

 

Macie garnek, chwilkę wolnego czasu i dobre chęci ?

wiemcojem prostepotrawy 

Zapraszam do gotowania prostych, smacznych i pożywnych dań. Niektóre z nich są świetne na upały, np.

 

Chłodnik

Dla niewtajemniczonych: chłodnik to coś w rodzaju zimnej zupy. Potrzebujemy: 3 duże zielone ogórki, 1 mała cebula pokrojona w drobną kostkę, 2 ząbki czosnku, 2 opakowania jogurtu naturalnego, 2 łyżki oliwy, 2 łyżki octu jabłkowego, 200 gramów koziego sera (może też być ser typu Feta lub bryndza, czyli ser owczy), sól i pieprz. Kto lubi, można na koniec doprawić listkami mięty. A robimy to tak:
Pół ogórka pokrój w plastry. Resztę ogórków obierz ze skórki i zmiksuj blenderem na jednolitą masę, dodając cebulę, czosnek, jogurt, oliwę, ocet i sól z pieprzem. Dodaj zimnej wody ok. 400 ml i wstaw do lodówki. Podawaj zimne, z kawałkami pokrojonego ogórka i sera.


Sałatka z ciecierzycy i dorsza
Potrzebujemy: 2 jajka ugotowane na twardo, 1 pikantną papryczkę Piri Piri posiekaną drobniutko, 1 czerwoną cebulkę też posiekaną, 2 zmiażdżone ząbki czosnku, 1 pokrojony w kosteczkę ogórek, 12 czarnych oliwek, 2 łyżki posiekanej zielonej pietruszki, 1 słoik konserwowanej ciecierzycy, 5 łyżek oliwy, 3 łyżeczki octu jabłkowego, 1 słoik filetów z dorsza w oliwie (tak jest w oryginalnym przepisie, ale myślę, że dorsz wędzony też będzie dobry). Mieszamy wszystko ze sobą (ciecierzyca powinna być przepłukana i odcedzona) Na wierzchu układamy cząsteczki dorsza i jajek.


Sałatka z ziemniaków i makreli
Pół kilograma ugotowanych ziemniaków, 1 łyżka posiekanego koperku, 3 pokrojone cebule dymki, 1 łyżka pokrojonych kaparów, 1 słoik filetów z makreli w oliwie (lub wędzona), starta skórka z pomarańczy, 1 łyżka soku z pomarańczy, 3 łyżki oliwy, 40 czarnych oliwek, sól. Oliwę wymieszaj z sokiem i skórką z pomarańczy, resztę wymieszaj i polej powstałym dressingiem, udekoruj oliwkami.

 

KREATYWNE ŚNIADANIE

 

Śniadanie to najważniejszy posiłek dnia. Dostarcza nam energii na resztę dnia oraz zapewnia lepsze samopoczucie. Wszyscy o tym doskonale wiemy. Niestety dzieci nie zawsze doceniają wagę tego posiłku. Dobrym sposobem na niejadka jest wspólne przygotowanie kreatywnego śniadania! Same jego przyrządzenie dostarcza przyjemności oraz będzie świetną zabawą zarówno dla rodzica, jaki i dziecka. Samodzielnie przygotowane danie smakuje przecież
o niebo lepiej! Kolejna dobra wiadomość jest taka, że efekt zależy wyłącznie od pomysłu. Do przygotowania kreatywnego śniadania potrzebne nam będą składniki, które zwykle znajdują się w każdej lodówce. Oto kilka przykładów pomysłowych śniadań. Inspiracji można
z powodzeniem poszukać w Internecie!

SMACZNEGO!!! J


Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

wiem co jem zupy

Wiele osób w ostatnich latach rezygnuje z gotowania zup. A niesłusznie: zupy - to zdrowy, gorący posiłek. Dzięki nim zjadamy dodatkową porcję warzyw a poza tym – w zimie czy podczas choroby jest to znakomicie rozgrzewający posiłek, lekkostrawny i pyszny. Zapełnia żołądek, więc jest też ratunkiem na nadmierny apetyt.

Jedną z zalet zup jest nawadnianie organizmu. Jedząc je, dostarczysz sobie dodatkową porcję wody, nawet jeśli zupa jest dość gęsta. Właściwe nawodnienie to jeden z kluczy do zdrowia, ładnej sylwetki, gładkiej skóry.

Chociaż wodnista – może być sycąca. Warzywa w niej zawarte wzbogacają organizm w błonnik, zmniejsza się więc konieczność podjadania, gdyż błonnik jest bardzo sycący, a równocześnie nie dostarcza nadmiaru kalorii.

Rozgrzewa, a ciepły posiłek w ciągu dnia znakomicie działa na żołądek i jelita. Skarżysz się na częste skurcze w brzuchu? Złagodzi je talerz ciepłej zupy, zadziała jak wewnętrzny kompres na mięśnie przewodu pokarmowego.

Zupa to danie sezonowe; gotując ją wykorzystujesz warzywa sezonowe, czyli to, co natura ma najlepszego do zaoferowania w danej porze roku. Jedzenie sezonowe to dostarczanie organizmowi tego, czego w danej chwili najbardziej potrzebuje.

Jeśli dziecko nie lubi pływających w zupie warzyw, możesz zmiksować całość i podać w formie kremu z grzankami, albo jeszcze lepiej – z ziarnami słonecznika, dyni, sezamu (mikroelementy!). Dzieci uwielbiają takie dania!

Zupę należy posypać zieleniną, bogatą w witaminy i minerały: zieloną pietruszką, koperkiem, bazylią, szczypiorkiem lub kiełkami.

Nie każda zupa musi być gotowana na wywarze mięsnym. Zupy o wyrazistym smaku, takie jak np. pomidorowa czy ogórkowa, wystarczy ugotować na wywarze warzywnym. Do smaku doprawić przyprawami i chudym jogurtem naturalnym.

Zupy są zdrowe i tanie a także łatwe do przygotowania. Gotuj je przynajmniej raz w tygodniu a najlepiej codziennie. Smacznego!

Ciekawostki o zupach:

zupy zielone – z brokułów, brukselki, jarmużu, szpinaku – posiadają właściwości antyrakowe oraz kwas foliowy i witaminę K;

zupy żółte – z kukurydzy, fasolki szparagowej, żółtej papryki – pomagają na słaby wzrok, zawierają luteinę, wychwytują wolne rodniki uszkadzające narząd wzroku;

zupy czerwone – z buraków – zwiększają liczbę czerwonych krwinek, mają działanie antyrakowe;

zupy pomarańczowe – z pomidorów, dyni – mają właściwości antyrakowe.

Opracowanie: Bożena Koteja

* W artykule wykorzystano informacje z magazynu „Twój poradnik i kropka”.

 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

kilka ciekawostek


 

Zebrałam kilka ciekawostek związanych z produktami warzywnymi i owocowymi. Powinny Was zainteresować.

Czy wiesz, że:

  • śliwka, dzięki witaminom z grupy B, poprawia humor i rozwesela?
  • Nowy York przez swoich mieszkańców nazywany jest „Wielkim Jabłkiem” (ang. Big Apple)?
  • w Portugalii marchewka uznawana jest za owoc, a Portugalczycy robią z niej dżem marchewkowy?
  • truskawki noszą swoje nasionka na skórce, a nie pod nią? Na każdym owocu jest ich ponad 200!
  • Tomatina to hiszpańskie święto, podczas którego uczestnicy obrzucają się pomidorami?
  • kalafior w dawnych czasach był talizmanem, który odganiał złe duchy i moce?

 

Opracowanie: Bożena Koteja

Opracowano na podstawie kalendarza „Soki z klasą”.

 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni
Dobre rady Cioci Kloci na zimę

dobre rady na zime

Jesień to czas na przygotowania do śnieżnej i mroźnej pogody. Nasz organizm również tego potrzebuje. Wyciągamy więc czapki, kupujemy nowe rękawiczki…

A zauważyliście, że przy niskich temperaturach bardziej chce się jeść? Nawet takie potrawy, których wcześniej nie lubiliśmy, nawet takie, które są bardziej kaloryczne i wpływają na wzrost wagi – to właśnie potrzeba organizmu, przygotowującego się do długich zimowych miesięcy.

Masło
Jest niezbędne, bogate w witaminy A,D,K. Ma wpływ na nasz wzrok i zdrowy wygląd skóry. Na maśle można smażyć potrawy, które nie wymagają bardzo wysokiej temperatury  i długiego czasu przygotowania, np. jajecznicę. Do dłuższego smażenia zaś służy masło klarowane – można rozgrzać je do wyższej temperatury.

Jajko
To znakomite źródło białka (zawiera wszystkie potrzebne nam aminokwasy). Żółtko jajka jest bogate w żelazo, podnosi odporność organizmu. Można je przygotować na wiele sposobów: na miękko, na twardo, w koszulce, sadzone, w formie jajecznicy czy omletu (to ostatnie natomiast może być na słodko lub słono!).

Ser żółty
Sery żółte są bogate w wapń budujący zdrowe kości, a także witaminę B2, odpowiedzialną za rozwój układu nerwowego. Dostarczają dużo tłuszczu – są więc bardzo kaloryczne. Można przechowywać je w lodówce do 10 dni pod warunkiem, że zabezpieczymy je przed wysychaniem – owiniemy w pergamin lub folię aluminiową.

Czekolada
Należy jeść ją z umiarem, gdyż jest bardzo kaloryczna. Szczególnie cenne właściwości posiada czekolada gorzka. Zawiera dużo magnezu – a więc wpływa na budowę kości i ścięgien, wspomaga pracę mięśni, pomaga zwalczyć stres i dodaje energii.

Rośliny strączkowe
Fasola, groch, soja, soczewica, fasolka szparagowa – dzieci niezbyt lubią te warzywa, a przecież są one źródłem magnezu, żelaza oraz witamin B1 i B2, mogą też zastąpić mięso, gdyż bogate są w białko. Te suszone (np.fasola, groch) przez cała zimę zachowują swoje cenne właściwości.

Cebula i czosnek
Cebula i czosnek są naturalnymi antybiotykami, czyli pomagają w walce z bakteriami, tak często atakującymi nas jesienią i zimą. Są znakomitymi dodatkami do różnych potraw, podnosząc ich walory smakowe i zdrowotne. Jeśli lecą Wam łzy przy krojeniu cebuli – włóżcie ją do zamrażalnika na 10 minut, to pomoże!

Warzywa zielone
Ciemnozielone warzywa to produkty bogate w witaminy i składniki mineralne; znajdziemy w nich np. żelazo czy kwas foliowy, które wspierają rozwój układu nerwowego. Spożywanie warzyw dostarcza organizmowi błonnika niezbędnego do prawidłowego trawienia. Nie rezygnujmy z nich zimą. Można je blanszować, czyli gotować przez kilka minut, a następnie schłodzić zimną wodą. Dzięki temu będą lekko chrupiące i zachowają więcej witamin niż w przypadku dłuższego dotowania. Polane stopionym masełkiem z dodatkiem bułki tartej są po prostu przepyszne!

Warzywa czerwone
Papryka, marchewka, pomidory? Ależ proszę, każde z nich dostarcza nam innych, drogocennych substancji. Korzystaj z sezonowości. W zimie, kiedy świeżych warzyw jest mniej, przyrządź surówkę z upieczonych w piekarniku buraków.

Życzę smacznego, z nadzieją, że potrawy omijane przez Was z daleka, znajdą się zimą na Waszych stołach.

Opracowanie: Bożena Koteja 

    W Zespole Szkół Sportowych nr 1 od lat realizujemy zadania związane ze zdrowym stylem życia i racjonalnym odżywianiem się uczniów, m. innymi takie jak: edukowanie uczniów, rodziców i pracowników szkoły związane z tematem zdrowego stylu życia – realizacja tematyki zdrowego żywienia oraz wychowania fizycznego zgodnie z podstawą programową, zawody sportowe, konkursy, gazetki, prelekcje i spotkania szkoleniowe, uczestnictwo szkoły w unijnych projektach „Szklanka mleka” i „Owoce w szkole”.

 

ZDROWIE NA START
REALIZACJA PROJEKTU W ROKU SZKOLNYM 2015/2016

 

W oparciu o opracowany przez Bożenę Koteję w 2014 r. projekt edukacyjny, w roku szkolnym 2015/2016 kontynuowano w szkole działania prozdrowotne. Cel ogólny projektu to promocja zdrowego stylu życia wśród uczniów; cele szczegółowe to:
1. uczeń wie, jak dbać o swoje zdrowie
2. uczeń zna podstawowe zasady zdrowego odżywiania się i stara się stosować do nich
3. uczeń potrafi dbać o higienę
4. uczeń utrzymuje wszechstronną aktywność fizyczną
Działania przebiegały wieloetapowo i objęły wiele sfer, m. innymi takie jak: edukowanie uczniów, rodziców i pracowników szkoły w zakresie zdrowego sposobu odżywiania się, realizacja lekcji wychowania fizycznego zgodnie z podstawą programową, zawody sportowe, konkursy, gazetki, uczestnictwo szkoły w unijnych projektach „Szklanka mleka” i „Owoce w szkole”.

* Z uczniami klas 1-3 SP realizowano:
- projekt edukacyjny „Jak żyć zdrowo i bezpiecznie?” – N. Bremer
- cykl zajęć ruchowych „Gimnastyka na dzień dobry” – wszyscy wychowawcy świetlicy
- konkurs plastyczno-techniczny ‘Smaczne i zdrowe danie” – B. Koteja, III-IV (wyróżnione prace Alicja Wojtowicz z kl. 2b, Michalina Ogłozińska kl. 3c, Laura Rammo kl.3c)
- konkurs plastyczno-techniczny „Zdrowie zamknięte w śniadaniówce” – A. Bazan, VI
- wycieczka do kuchni dla klas 1 SP – B. Koteja, 9,10,12 V
- impreza dla klas 1-3 SP „Akademia Zdrowego Bajtla” – N. Bremer, A. Kolarska, J. Stokłosa, VI
- Świetlikowa Olimpiada Sportowa – wszyscy wychowawcy świetlicy, VI

* Edukowanie przez Internet:
 - Prowadzenie zakładki „Wiem, co jem” na www szkoły - informowanie o działaniach profilaktycznych podejmowanych na rzecz zdrowego odżywiania się oraz ciekawostki związane z tym tematem (N. Bremer, A. Bazan, B.Koteja)
- Informacje na stronie internetowej szkoły pod wspólnym tytułem „Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni” - artykuły związane ze zdrowym odżywianiem się, w tym przepisy na zdrowe potrawy oraz ciekawostki związane z produktami spożywczymi (B. Koteja)

* Wzbogacenie wiedzy uczniów z klas 1-3 SP na temat przygotowywania posiłków w stołówce szkolnej – pogadanki (B. Koteja i wychowawcy świetlicy, wychowawcy klas)

* Realizowanie przez nauczycieli tematyki prozdrowotnej zgodnie z podstawą programową

* Prowadzenie tablicy „Wiem, co jem” koło stołówki – prezentacja prac plastycznych i literackich uczniów, informacje o zdrowym stylu życia (B. Koteja),

* aktualizowanie informacji o charakterze profilaktycznym w gablocie higieny szkolnej

* Praktyczne działanie na rzecz zdrowego odżywiania się:
- Spożywanie wspólnych śniadań w klasie lub stołówce przez uczniów klas 1-3 – wdrażanie do kulturalnego i higienicznego spożywania posiłków  (wychowawcy klas 1-3 SP)
- Umożliwienie uczniom dostępu do wody pitnej – dystrybutory wody rozmieszczono w stołówce, szatni wf i w świetlicy szkolnej (B. Koteja)
- Uczestnictwo szkoły w projektach unijnych „Szklanka mleka” i „Owoce w szkole” - W bieżącym roku szkolnym nasza szkoła nadal uczestniczy w programach unijnych „Szklanka mleka” (832 uczestników z klas 1-6SP) i „Owoce w szkole” (458 uczestników  z klas 1-3 SP) – osoba odpowiedzialna B. Koteja
- Monitorowanie asortymentu dostępnego w sklepiku szkolnym
- Monitorowanie posiłków oferowanych przez stołówkę szkolną pod kątem tzw. „zdrowego gotowania” – kuchnia szkolna oferuje dużą różnorodność potraw; wyeliminowano niektóre dania powszechnie odrzucane przez dzieci i zastąpiono je nowymi; codziennie uczniowie otrzymują porcję warzyw w formie gotowanej lub surowej oraz owoce i soki owocowe – osoba odpowiedzialna B. Koteja.

Opracowanie: Bożena Koteja

 

Wycieczka do kuchni

 

W dniach 9, 10, 12 maja 2016 uczniowie wszystkich klas 1 SP mieli okazję odwiedzić kuchnię szkolną. Podczas wycieczki dzieci zwiedziły pomieszczenia kuchni i magazynów, zapoznały się ze sprzętem kuchennym, obserwowały pracę kucharek oraz zapoznały się z zasadami zdrowego żywienia.

 

Smaczne i zdrowe danie

smaczne i zdrowe danie 

W marcu/kwietniu uczniowie z klas 2 i 3 SP mogli wziąć udział w zorganizowanym przez kierownika świetlicy Bożenę Koteję konkursie plastycznym „Smaczne i zdrowe danie”. Zadaniem dzieci było przygotowanie pracy plastycznej oraz przepisu na pyszne danie. Prace wyróżnione to:
1. Alicja Wojtowicz z klasy 2b
2. Michalina Ogłozińska z klasy 3c
3. Laura Rammo z klasy 3c
Wyróżnieni uczniowie otrzymają dyplomy i nagrody 2 czerwca 2016 podczas uroczystości „Akademia Zdrowego Bajtla”.

 

PRZEPISY NA PYSZNE BEZGLUTENOWE WYPIEKI!

(Przepisy zaczerpnięte z Internetu)

ciasto cytrynowe  mufinki marchewkowe 

 

CIASTO CYTRUSOWE

Składniki:

- 20 dag miękkiego masła
- 20 dag cukru
- 4 jajka
- 17 dag mielonych migdałów (lub mąki migdałowej)
- 25 dag ziemniaków (ugotowanych i pogniecionych)
- skórka z 3 cytryn
- 2 łyżeczki bezglutenowego proszku do pieczenia (można użyć zwykłego)

Składni do zwilżenia ciasta:
- 2 łyżki cukru
- sok z 2 cytryn

Lukier:
- 1 szklanka cukru pudru
- 2 łyżki soku z cytryny

Sposób przygotowania:

Ziemniaki ugotuj w osolonej wodzie, jak zwykle to robisz i pognieć póki są gorące. Odstaw do wystygnięcia. Nagrzej piekarnik do 180 stopni Celsjusza. Tortownicę lub okrągłą foremkę (o średnicy nie większej niż 23 cm) nasmaruj masłem. Miękkie masło ubij z cukrem na puszystą masę. Stopniowo dodawaj jajka po jednym. Starannie ubij. Do masy dodaj mąkę migdałową, wystudzone ziemniaki, skórkę cytrynową i proszek do pieczenia. Wymieszaj wszystko starannie. Masę przełóż do tortownicy. Wstaw do piekarnika (grzanie góra-dół, bez termoobiegu) i piecz 40-45 minut aż będzie złote, a patyczek wyjęty z ciasta będzie suchy. Wyjmij z piekarnika i zostaw na 10 minut w tortownicy. Po 10 minutach wyjmij na kratkę. Wymieszaj cukier i sik z cytryny. Syropem polej ciasto i zostaw na chwilę. Z cukru pudru
i soku z cytryny utrzyj gładki lukier. Rozprowadź go na cieście i posyp skórką z cytrusów.

 

MUFFINKI MARCHEWKOWE

Składniki:

- 1.5 szklanki mąki kukurydzianej

- ¾ szklanki miodu

- 5 marchewek

- pół szklanki oleju

- 4 jajka

- 1,5 łyżeczki proszku do pieczenia

- cynamon

- żurawina

 

Sposób przygotowania:

Wszystkie suche składniki połącz ze sobą w dużej misce i porządnie wymieszaj. Dołóż mokre składniki: olej, potartą marchewkę, jajka i żurawinę. Wyłóż blachę papierowymi foremkami do maffinek. Powstałą masę wylej do foremek. Piecz 40 minut w piekarniku nagrzanym do 180°C.

SMACZNEGO!!!

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni
Na dzień dobry - śniadanie


Mówi się, że śniadanie to najważniejszy posiłek w ciągu dnia. Warto więc zastanowić się nad tym, co dostarczyć organizmowi rano, aby ciało nabrało sił do całodziennej pracy a umysł sprawnie funkcjonował?

Badanie przeprowadzone wśród polskich mam wykazało, że śniadanie jada się w aż 96 proc. domów, w których są dzieci w wieku 3–12 lat: w ponad 80 proc. przy śniadaniu pije się herbatę, w 26 proc. mleko, a w 23 proc. kakao lub czekoladę. Zaledwie 13 proc. rodzin rano sięga po sok, który może stanowić jedną z pięciu dziennych porcji warzyw lub owoców. Zdaniem badaczy soki należy na stałe wprowadzić do menu polskich rodzin.


Warzywa i owoce należą do grupy produktów najistotniejszych dla zachowania zdrowej i zrównoważonej diety. Na pierwsze i drugie śniadanie dzieci najczęściej dostają mleko z płatkami, kanapki, jogurty. Po zjedzeniu posiłku bogatego w węglowodany złożone i błonnik, dziecko jest syte; produkty te dostarczają organizmowi  ważnych dla niego substancji odżywczych, jednak bez uzupełnienia ich o owoce i warzywa nie można uznać śniadania za pełnowartościowy posiłek. W ciągu dnia powinniśmy zjadać 5 porcji warzyw i owoców, ze znaczną przewagą tych pierwszych. Są one źródłem ważnych składników odżywczych, są smaczne i niskokaloryczne.


Śniadanie to posiłek, na którego przygotowanie mamy najmniej czasu i to może być przyczyną rezygnacji ze zdrowego odżywiania. A przecież wzbogacenie posiłku w owoce i warzywa wcale nie musi być trudne i czasochłonne. Rano wypijmy po prostu szklankę soku warzywnego, owocowego lub owocowo-warzywnego.


Nieuzasadnione są obawy rodziców, że podając dziecku gotowy sok, nie dostarcza mu się wartościowych substancji odżywczych. Zgodnie z obowiązującym prawem produkty te zawierają te same składniki co owoce i warzywa, z których zostały wykonane. Wraz ze szklanką soku dziecko otrzymuje dokładnie te same cukry i taką samą liczbę kalorii, jaka jest w 100 g pomarańczy – ok 45 kcal. Jednocześnie dostarcza do organizmu cenną witaminę C, foliany, potas. Warto jednak przed kupnem gotowego soku zapoznać się z opisem zamieszczonym na opakowaniu produktu. No i pamiętajmy, żeby sok spożywać tylko raz dziennie. W ciągu dnia natomiast trzeba przyzwyczajać pociechę do zjadania warzyw w formie surówek i dodatków do kanapki (pomidor, rzodkiewka, ogórek, szczypiorek), gdyż w takiej formie są one najzdrowsze.


Na śniadanie starajmy się kupować pieczywo pełnoziarniste, prawdziwe masło, świeżą i chudą wędlinę – najlepiej drobiową – lub chudy ser. Takie kanapki, z dodatkiem kolorowych warzyw na pewno będą dzieciom smakowały.


Rezygnacja z warzyw i owoców do śniadania, szczególnie w okresie jesienno-zimowym, kiedy nasza odporność musi pracować bez zastrzeżeń, to nie najlepszy pomysł. To ważne, choćby dlatego, że ludzki organizm nie magazynuje np. witaminy C podnoszącej odporność, dlatego poziom musimy uzupełniać. Szklanka soku pomarańczowego do kanapki dostarczy do ok. 70 proc. dziennego zapotrzebowania na tę witaminę. Taka szklanka to także jedna z pięciu dziennych porcji warzyw lub owoców – wyjaśnia dr Anna Górska-Kot, ordynator Oddziału Pediatrii w Szpitalu Dziecięcym przy ul. Niekłańskiej w Warszawie.

wiemcojem nadziendobrysniadanie

Opracowanie: Bożena Koteja na podstawie:
http://www.fakt.pl/zdrowie-i-fitness/co-pic-do-posilku-co-dawac-dziecku-do-picia-po-jedzeniu,artykuly,573562.html

 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

Ciekawostki dietetyczne

 

Owoce i warzywa

Proponujemy zabawić się w liczenie kalorii. Zważywszy, że wg nowej piramidy żywienia warzywa i owoce powinny stanowić co najmniej połowę tego, co jemy (3/4 powinny stanowić warzywa a ¼ owoce), warto wiedzieć:

50 kalorii to

- 1 średnia pomarańcza

- 1 średnie jabłko

- 1 średnie kiwi

- ½ banana

- 1 plaster ananasa

- ½ grapefruita                                              

- ½ gruszki                                        

- 2/3 średniego mango                                  

- 1/8 dużej papai

- 6 łyżek borówek amerykańskich

- ½ dużego bakłażana

- 12 brukselek

- 2 małe kalarepy

- 5 marchwi

- 5 ogórków

- 1 i ½ papryki

- 3 i ½ pomidora

- 50 rzodkiewek

 

Nabiał

Przyjrzyjmy się uważnie mleku i jego przetworom. Są one znakomitym źródłem wapnia, pełnowartościowego białka, witamin z grupy B, witaminy D. Ich kaloryczność zależy od zawartości tłuszczu. Dzienne zapotrzebowanie to 2 szklanki mleka; można je zastąpić maślanką, kefirem, jogurtem i częściowo serem.

 

W mleku występuje laktoza, która powinna rozkładać w jelitach przy pomocy enzymu „laktaza”. Jego niedobór prowadzi do dolegliwości przewodu pokarmowego. Osoby, które tolerują pewne ilości mleka, powinny spożywać go w małych ilościach, rozłożonych na kilka porcji. Zaleca się też zastępowanie mleka jogurtami, kefirami.` Na rynku pojawiły się już liczne produkty mleczne a także mleko bez laktozy.

 

Mięso

Mięso jest znakomitym źródłem białka. Szczególnie zalecane jest spożywanie mięsa drobiowego i ryb, jednak nie jest ono podstawą zdrowego żywienia. Mięso wołowe i wieprzowe można zjadać tylko w niewielkich ilościach.

Mięso cielęce charakteryzuje się jasną barwą oraz delikatnymi włóknami. Nie jest przerośnięte tłuszczem – w porównaniu z innymi gatunkami mięs jest najchudsze. Zawiera pełnowartościowe białko, żelazo, witaminy z grupy B.

Mięso drobiowe zawiera łatwo przyswajalne białko i witaminy z grupy B. Pozbawione skóry mięso nie jest zbyt kaloryczne, dlatego polecane jest w lekkostrawnych dietach, osobom z podwyższonym poziomem cholesterolu.

Mięso z królika przewyższa swoją wartością odżywczą wszystkie inne gatunki mięs. Ma małą zawartość cholesterolu, jest bogate w aminokwasy, białko, witaminy  i składniki mineralne, takie jak żelazo, wapń, magnez, potas, cynk. Powinno znaleźć się w diecie dla osób starszych, chorych, dzieci.

Mięso ryb to cenne źródło kwasów omega-3, łatwo przyswajalnego białka, składników mineralnych i witamin. Szczególnie wartościowe są ryby morskie. Zaleca się przygotowywać je na parze, duszone lub gotowane.

 

Opracowanie: Bożena Koteja

 

Uwaga na sól
Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni


 
Naukowcy od lat apelują o rozważne spożywanie soli i przestrzegają przed szkodliwym wpływem nadmiernego spożycia soli na zdrowie człowieka. Powikłania związane ze spożyciem soli to nie tylko nadciśnienie tętnicze, udary mózgu, zawały, rak, osteoporoza ale również otyłość i demencja.


Eksperci Instytutu Żywności i Żywienia (IŻŻ) zwracają się do Polaków o ograniczenie spożycia soli do maksymalnie 5 g dziennie w przypadku osoby dorosłej (jedna płaska łyżeczka do herbaty), a w przypadku dzieci i młodzieży do 1,9 g – 3,75 g dziennie.


- Z najnowszych doniesień naukowych wynika, że sól spożywana w nadmiarze znacząco przyczynia się także do rozwoju otyłości, zwłaszcza w przypadku dzieci i młodzieży. Ponadto, okazuje się, że sól jest też istotnym czynnikiem ryzyka rozwoju chorób degeneracyjnych układu nerwowego, w tym m.in. mikro-uszkodzeń mózgu oraz otępienia (demencji), skutkujących znacznym obniżeniem się sprawności umysłowej – ostrzega prof. Mirosław Jarosz, dyrektor Instytutu Żywności i Żywienia.


Z badań statystycznych wynika, że Polacy spożywają średnio dwa a nawet trzy razy więcej soli (10-15 g na osobę dziennie) niż wynosi bezpieczny poziom. Pamiętajmy, że sól, którą spożywamy, można znaleźć w gotowych produktach, takich jak makarony, chleb, masło, wędliny itp. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), Komisja Europejska, przemysł spożywczy próbują na różne sposoby walczyć z tym niekorzystnym zjawiskiem, m.in. wprowadzono przez Unię Europejską zmiany prawne dotyczące informacji umieszczanych na opakowaniach produktów spożywczych.


- Zgodnie z nowymi przepisami, od 13 grudnia 2016 r., podawanie zawartości soli w produktach spożywczych na ich opakowaniach będzie obowiązkowe we wszystkich krajach Unii Europejskiej. Dzięki temu konsumenci zyskają możliwość dokonywania bardziej świadomych wyborów żywieniowych, w tym m.in. możliwość kontroli nad ilością spożywanej soli – podkreśla dr Katarzyna Stoś, zastępca dyrektora IŻŻ.


Obecnie producenci nie zawsze podają zawartość soli na opakowani. Zamiast tego podają zawartość sodu. Warto więc wiedzieć, że 1 g sodu (Na) odpowiada 2,5 g soli (NaCl).  


Przygotowując potrawy, można ograniczyć dodatek soli, zastępując ją innymi przyprawami, ziołami lub mniej szkodliwą solą sodowo-potasową.


Więcej informacji o soli i innych produktach spożywczych oraz zasadach zdrowego żywienia można znaleźć na stronach internetowych: www.zachowajrownowage.pl,  www.izz.waw.pl


Zachęcamy do sprawdzenia w poniższej tabeli zawartości soli w różnych produktach.

 

Grupa produktów

Zawartość soli (NaCl)*

g/100 g

Przyprawy warzywne z dodatkiem soli (kostki rosołowe, tzw. przyprawy uniwersalne w proszku) 21,52 – 70,84
Przetwory warzywne (keczup, ogórki kwaszone, warzywa konserwowe, oliwki) 0,08 – 6,00
Ser topiony, ser typu feta 2,10 – 2,75
Sery podpuszczkowe dojrzewające 1,46 – 4,65
Wędliny wieprzowe, wołowe, mieszane 1,75 – 3,89
Wędliny drobiowe 1,15 – 3,02
Wędliny podrobowe 1,56 – 2,66
Ryby wędzone 1,25 – 3,68
Przetwory rybne 0,58 – 2,73
Chipsy ziemniaczane 1,73 – 2,15
Produkty śniadaniowe (przetworzone) 0,01 – 2,92
Majonezy, musztardy 0,99 – 1,90
Pieczywo 0,32 – 1,78

 

PYSZNE I DIETETYCZNE PRZEPISY!

placki z cukinii

PLACKI Z CUKINII
(Przepis zaczerpnięty z Internetu)

Składniki:
- 1 cukinia (około 300 g)
- 1 jajko
- 30 dag mąki pszennej
- sól
- pieprz

Sposób przygotowania:
Cukinię dokładnie myjemy i trzemy na tarce. Do potartego warzywa dodajemy soli oraz pieprzu, a następnie odkładamy na kilka minut. Gdy cukinia wypuści sok, dodajemy jajko, mąkę i wszystko dokładnie mieszamy. Masę nakładamy łyżką na rozgrzany olej rzepakowy. Smażymy na rumiany kolor. Gotowe placuszki możemy podawać z sosem pieczarkowym lub sosem tzatziki (przepis poniżej)

 

SOS TZATZIKI:
- jogurt naturalny
- ogórek zielony
- ząbek czosnku
- sól
- pieprz

 

ŻYCZYMY SMACZNEGO!!!

 

 

Nowość – Piramida Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej


Informacja, która powinna ucieszyć miłośników zdrowego stylu życia, dotyczy nowoopracowanej przez ekspertów Instytutu Żywności i Żywienia piramidy zdrowego żywienia i aktywności fizycznej.
Od roku 2009 – gdy opublikowano poprzednią piramidę – pojawiły się nowe metody przetwarzania żywności oraz nowe badania, w wyniku których naukowcy przyjęli jako podstawę piramidy codzienną aktywność fizyczną, bez której organizm nie może działać prawidłowo. Kolejna pozycja w piramidzie to warzywa i owoce – wyprzedziły w tym względzie pieczywo, kasze, makarony, ziarna. Warzyw i owoców powinniśmy codziennie zjadać ok. 400 g, w pięciu porcjach, lecz ze znaczną przewagą warzyw nad owocami. Niektóre porcje można zastąpić sokiem. Jeśli chodzi o pieczywo – powinno być pełnoziarniste, kasze -  jęczmienna i gryczana, ryż – brązowy, makaron – razowy. Produkty takie zawierają m.in. witaminy z grupy B i błonnik. Następny poziom zajmuje nabiał, w tym co najmniej 2 szklanki mleka lub jogurty/kefiry. Na szczycie piramidy znajdują się mięso, ryby, wędliny – tak, ale z umiarem, szczególnie mięso czerwone jest niekorzystne dla zdrowia. Drobiowe można spożywać częściej lecz najlepiej wprowadzić zwiększoną ilość ryb, byle nie smażonych! Tłuszcze nie są produktem wskazanym, chyba że sięgniemy po oliwę i olej rzepakowy. A więc: odżywiajmy się prawidłowo i żyjmy zdrowo!

 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

Dobre rady cioci Kloci

* Coś o myciu…

Jest niezbędne w przypadku warzyw i owoców. Zmniejsza ilość bakterii albo ewentualnych drobnoustrojów chorobotwórczych. Usuwa też piasek, kurz i pozostałości nawozów. Mycie owoców leśnych jest wyjątkowo ważne ze względu na występujące bakterie bąblowicy, które mogą się na nich znaleźć.

* Coś o krojeniu…

Do sałaty, ze względu na reakcje zachodzące w kontakcie ze stalowym nożem, należy użyć rąk i podrzeć ją na mniejsze kawałki. Dzięki temu zachowasz jej walory smakowe. Gdy kroisz warzywa na sałatkę, nie łącz ogórka i pomidora. Enzym zawarty w ogórkach rozkłada witaminę C zawartą w pomidorach i innych warzywach.

* Coś o chłodzeniu…

Przechowywanie żywności w lodówce przedłuża jej trwałość i świeżość. Warto o tym pamiętać przechowując resztki jedzenia, np. z obiadu. Dzięki niskiej temperaturze możesz wykorzystać je przy kolejnym posiłku.

* Coś o mrożeniu…

Mrożenie można stosować praktycznie do wszystkich produktów czy gotowych potraw. Przedłuża trwałość żywności, zachowując jej właściwości i wartość odżywczą. Mrożąc żywność, której nie wykorzystasz, zapobiegniesz jej marnowaniu.

* Coś o obieraniu…

Wielu warzyw czy owoców możesz nie obierać. Dzięki temu zachowasz ich drogocenne witaminy i błonnik. W skórce jabłka znajduje się większość błonnika, a także foliany wpływające na prawidłowy rozwój układu nerwowego.

* Coś o podgrzewaniu…

Są różne metody podgrzewania: na patelni, w piekarniku, w mikrofalówce, na parze, czy w garnku z dodatkiem wody. Warto podgrzewać potrawy taką metodą, która nie wymaga dodatku tłuszczu. Aby podgrzać makaron, wystarczy zalać go na chwilę gorącą wodą i odcedzić na sicie.

* Coś o gotowaniu na parze…

Gotowanie na parze umożliwia szybkie przyrządzenie wielu produktów bez dodatku tłuszczu. Dzięki gotowaniu na parze możemy zjeść warzywa na ciepło, z mniejszą stratą witamin niż    w przypadku tradycyjnego gotowania. Zamiast specjalnego garnka można użyć zwykłego oraz sito i szczelną pokrywkę.

* Coś o grillowaniu…

Grillowanie nadaje potrawom charakterystycznego dymnego smaku i umożliwia przyrządzenie np. soczystego mięsa czy ryb bez dodatkowej porcji tłuszczu. Jeśli grillujesz nad węglem użyj tacki lub folii, aby rozgrzany tłuszcz nie kapał na rozżarzone węgle – powstają wtedy substancje niebezpieczne dla organizmu, które wraz z dymem przedostają się do potraw.

* Coś o duszeniu…

Duszenie polega na długim gotowaniu mięsa pod przykryciem na małym ogniu. Dzięki duszeniu potrawy są miękkie i soczyste. Dusić możesz różne rodzaje mięs i warzywa. Duszony w sosie pomidorowym kurczak będzie bardzo soczysty i aromatyczny.

* Coś o pieczeniu…

Potrawy pieczone nabierają wyjątkowych walorów smakowych i nie dostarczają dodatkowego tłuszczu. Wiele produktów możesz upiec: mięso, ryby, ziemniaki czy warzywa. Dobrym sposobem na przygotowanie ziemniaków jak z ogniska jest obtoczenie ich w mące i posypanie solą a następnie upieczenie w piekarniku.

* Coś o gotowaniu…

To ogrzewanie żywności w gotującej się wodzie w temperaturze 98-100 stopni. Powoduje rozklejenie i pęcznienie ziaren skrobi, ścięcie białka oraz przenikanie witamin i minerałów do wody. Zmienia wartość odżywczą produktów, np. zwiększa ilość białka w mięsie, ale także zmniejsza zawartość witaminy c w gotowanych owocach i warzywach. Mięso drobiowe możesz ugotować z dodatkiem przypraw i dodać do sałaty, doprawionej oliwą i sokiem z cytryny.

* Coś o smażeniu…

Zmienia wartość odżywczą produktów, przede wszystkim zwiększa ilość tłuszczu w smażonych potrawach. Mięso możesz usmażyć po oprószeniu mąką, dzięki temu dostarczysz mniej tłuszczu niż w przypadku tradycyjnej panierki. Do smażenia używaj oleju rzepakowego, który po podgrzaniu nie wydziela szkodliwych substancji. Ale pamiętaj: smażenie jest najmniej zdrowym sposobem na przygotowanie potraw!

Opracowanie: Bożena Koteja

 


Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni
Nasze kasze

nasze kasze
Kasza jęczmienna

Znana na całym świecie, kasza jęczmienna występuje w kilku różnych rodzajach – od pęczaku, czyli oczyszczonych ziaren jęczmienia w całości, przez kaszę perłową, której duże cząstki są dodatkowo obtaczane i polerowane, po klasyczną kaszę łamaną , która zawiera więcej wartości odżywczych niż perłowa, dzięki zachowaniu ciemnej skórki.
Niezależnie od sposobu przygotowania, kasze jęczmienne zawierają bardzo dużo błonnika (glukanu), są bogate w obniżające poziom cholesterolu fitozwiązki, ale przede wszystkim – są pyszne!
Stanowią aż 70% kasz wytwarzanych i jadanych w Polsce. W regionie Roztocza – polskiego zagłębia kasz i olejów – robi się z nich wiele charakterystycznych lokalnych potraw, takich jak pierogi, gołąbki czy budynie mięsne. A dzięki swojemu delikatnie „ziemistemu” smakowi, idealnie łączą się z ciemnymi mięsami, sosami i tradycyjnymi daniami kuchni polskiej.

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     334 kcal
Białko:     8,4 g
Węglowodany:     69,5 g
Tłuszcz:     2 g

Kasza gryczana
Chociaż gryka pochodzi z dalekiego wschodu – Chin i Japonii, to kasza z niej zrobiona najlepiej znana jest w krajach słowiańskich. Jest tak nierozerwalnie związana z tym regionem, że w języku angielskim nie ma swojego odpowiednika – nazywana jest po prostu „kasha” i jako taka zyskała sporą popularność w Stanach Zjednoczonych.
Kasza gryczana może być prażona zaraz po wyłuskaniu z otrębów – jej smak jest wtedy intensywniejszy, i taka jej forma jest najbardziej popularna, zaś drugą opcją są jaśniejsze i delikatniejsze ziarna nieprażone.
Ta kasza zawiera przede wszystkim dużą ilość białka potrzebnego nam w prawidłowym rozwoju, a zawartość przeciwutleniaczy oraz składników regulujących działanie insuliny, czyni ją idealną dla osób chorych na cukrzycę.

prażona


Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     350 kcal
Białko:     13,6 g
Węglowodany:     65,4 g
Tłuszcz:     2,6 g


biała

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     340 kcal
Białko:     11,7 g
Węglowodany:     64,5 g
Tłuszcz:    2,8 g

Kasza jaglana
W Chinach była używana już tysiące lat temu, ale jest powszechnie znana na całym świecie, ponieważ uprawa prosa, od którego pochodzi, jest stosunkowo prosta i możliwa nawet na bardzo suchych gruntach.
Swoją niewiarygodną popularność (czasem nazywana jest królową kasz!) zawdzięcza delikatnemu smakowi, który można dodatkowo podkreślić przez prażenie na suchej patelni przed gotowaniem – tak wydobędziemy jej lekko orzechowy smak. Prażenie nie odbiera kaszy jej wartości, a byłoby czego żałować! Zawiera żelazo, witaminy z grupy B , a przede wszystkim krzem, który rzadko występuje w naszym pożywieniu, a działa świetnie na skórę, włosy i paznokcie.
Świetnie sprawdza się jako zamiennik ryżu w daniach azjatyckich, dodatek do zup, a ugotowana na mleku w połączeniu z owocami jest zdrowym i smacznym deserem lub śniadaniem dla nawet najbardziej wybrednych maluchów.

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     346 kcal
Białko:     10,6 g
Węglowodany:     68,8 g
Tłuszcz:     3,9 g

Kasza owsiana
„Kasza owsiana” może brzmieć obco dla części z nas. Wszyscy znamy płatki owsiane, ale kaszę? A jednak. Całe niekruszone ziarna owsa są oczyszczane i szlifowane, tak aby zatrzymały w sobie jak najwięcej cennych związków. A jest co zatrzymywać!
Ten śniadaniowy przysmak jest doskonałym źródłem glukanu i flukanu – rozpuszczalnych błonników, które nie tylko zapewniają długotrwałe uczucie sytości, ale również regulują stężenie cholesterolu we krwi. Zaś zawartością antyoksydantów przewyższa większość warzyw, owoców i zbóż.
Spłaszczona kasza z owsa, powszechnie znana jako płatki owsiane, jest również bardzo korzystna dla naszego zdrowia, ponieważ poddana jest jedynie krótkiemu procesowi parzenia i zgniatania. Wciąż zachowuje dużą ilość minerałów, kwasu foliowego oraz witamin (np. A i E).

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     370 kcal
Białko:     12 g
Węglowodany:     65g
Tłuszcz:     6,9 g

Kasza kukurydziana
Kukurydza była znana od wieków w Ameryce Południowej, ale gdy tylko Kolumb przywiózł ją na Stary Kontynent, szybko zyskała popularność na całym świecie – dlatego dziś możemy cieszyć się jej smakiem i niezliczonymi możliwościami zastosowania.
Kasza i mąka kukurydziana są podstawowym składnikiem meksykańskich placków i tortilli, zaś w Europie najlepiej znane są włoska polenta – będąca doskonałym składnikiem zarówno deserów, jak i dań głównych oraz pochodząca z Rumunii mamałyga, czyli słodkie lub słone ciasto, które przygotowuje się niezwykle prosto i szybko.
Jest jedną z najlepiej przyswajalnych kasz – nie zawiera glutenu, jest lekkostrawna i świetnie sprawdza się w żywieniu niemowląt, np. jako pierwsza kaszka. Zawiera także luteinę, która pomaga nam zachować dobry wzrok, zaś weganie mogą z powodzeniem zastąpić nią jaja w swoich wypiekach.

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     342 kcal
Białko:     8,3 g
Węglowodany:     72,2 g
Tłuszcz:     1,7 g

Kasza kuskus
Te około milimetrowe kuleczki zrobione są z mielonej pszenicy twardej, czyli semoliny, z dodatkiem solonej wody, którą miesza się delikatnie aż do powstania kaszki, a następnie obgotowuje i studzi.
Kuskus przygotowuje się bardzo szybko, zalewając wrzątkiem lub gotując na parze, dzięki czemu świetnie sprawdza się w sałatkach oraz daniach głównych nawet najbardziej zabieganych osób. Doskonale sprawdza się też w diecie osób uprawiających sporty, ponieważ ma w sobie dużo białka, ale stosunkowo niewiele błonnika, który mógłby powodować uczucie ciężkości.
Pierwszy raz wspomniany został już w trzynastowiecznej książce kucharskiej, jako „znany na całym świecie”, ale to w krajach północnej Afryki – takich jak Maroko, Libia czy Algieria – jest nieodłącznym składnikiem codziennej diety od blisko pięciu tysięcy lat. Jednym z najpopularniejszych dań jest marokański kuskus z warzywami – gotowany z masłem, zawierający tradycyjne 7 warzyw i popijany maślanką.

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     360 kcal
Białko:     13 g
Węglowodany:     72 g
Tłuszcz:     2 g

Kasza manna

Trudno ustalić jej pochodzenie, ponieważ powstaje podczas mielenia na mąkę pszenicy, która z kolei jest powszechnie znana na całym świecie.
Drobne cząstki tzw. bielma mącznego dodatkowo się oczyszcza, a w efekcie uzyskuje się znaną dzieciom kaszkę mannę. Ale również dorośli powinny się nią zainteresować, ponieważ jest naturalnym źródłem żelaza i jodu, a na dodatek jest wyjątkowo lekkostrawna!
Przygotowuje się ją w kilka minut i nadaje się do stosowania nie tylko jako słodkie śniadanie dla dzieci, lecz również jako zamiennik makaronu w zupach, element pysznych ciast lub jako zagęstnik sosów zamiast mąki.

Wartości odżywcze w 100g
Wartość energetyczna:     348 kcal
Białko:     8,7 g
Węglowodany:     76,7 g
Tłuszcz:     1,3 g

* W artykule wykorzystano informacje z www.winiary.pl/smakasze

 

Wigilia – zdrowie na świątecznym stole


Święta kojarzą nam się z mnóstwem pyszności na talerzu. Pamiętajmy, że świąteczne potrawy mogą być nie tylko pożywne ale i zdrowe. Oto kilka przykładów:
wigilia zdrowie na swiatecznym stole
1. pomarańcze, grapefruity, mandarynki – obecne w nich kwasy organiczne pobudzają żołądek do wydzielania soków trawiennych, dzięki czemu łatwiej mu strawić tłuste i obfite posiłki.
2. grzyby – zawierają prowitaminę D, która ma duży wpływ na gospodarkę wapniowo-fosforanową. Dostarczają też organizmowi miedzi, która wpływa na elastyczność skóry i piękny wygląd paznokci i włosów.
3. bakalie – suszone jabłka, morele, śliwki, żurawina a także orzechy i rodzynki to najzdrowsze słodycze! Dostarczają błonnik pokarmowy, który usprawnia pracę jelit, ponadto zawierają witaminy, minerały, białko i zdrowe tłuszcze.
4. buraki – zawierają żelazo i kwas foliowy, który jest niezbędny do właściwej syntezy czerwonych krwinek; sok z kiszonych buraków to najlepszy naturalny środek przeciwnowotworowy - wychwytuje we krwi wolne rodniki.
5. kapusta – w 100g kapusty znajduje się tyle witaminy C, ile w takiej samej ilości cytryny. Zawiera związki siarki, pozytywnie wpływających na kondycje skóry.
6. kutia – to tradycyjna potrawa z maku, miodu, bakalii i ziaren pszenicy. Jest bardzo kaloryczna ale ma też działanie zdrowotne. Jest źródłem białka, cynku, selenu, żelaza, wapnia, magnezu, witaminy E i witamin z grupy B.
7. śledzie – nazywane są „morskim srebrem”, zawierają pełnowartościowe białko, kwasy tłuszczowe z grupy omega-3, cenną witaminę D oraz składniki mineralne, m. innymi potas, magnez, żelazo, jod, fluor. Śledzie w diecie mają działanie przeciwzapalne, antyrakowe oraz regulujące ciśnienie krwi.
8. ryba w galarecie – jest niskokaloryczna i lekkostrawna. Galareta jest źródłem aminokwasów, wzmacnia skórę i stawy, poprawia stan włosów i paznokci.

Dobre rady dla osób, które boją się utyć:
- rodzynki w serniku można zastąpić suszonymi jagodami, można też ozdobić nimi pierniczki;
- zamiast białej bułki można użyć do pasztetu kaszę jaglaną;
- jarmuż to ciekawy zamiennik spożywczy, który można użyć do bigosu lub jako nadzienie do pierogów i krokietów;
- zdrowy i i pyszny deser z kaszy jaglanej: 100g kaszy jaglanej opłucz, wsyp do garnka, dodaj pokrojone jabłko i szczyptę soli. Zalej wodą i gotuj na małym ogniu ok.15 minut. Na patelni podgrzej 1 łyżkę masła z 2 łyżkami miodu, smaż na nim pokrojoną pomarańczę ok. 2 minut. Dosyp żurawinę i dodaj do kaszy. Jest to danie dla 2 osób, do spożycia na ciepło. Smacznego!

ZDROWYCH I SPOKOJNYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA


Opracowanie: Bożena Koteja

 

Żywienie w stołówce szkolnej

po wejściu w życie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 sierpnia 2015 r.

 

Informujemy Państwa, że zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26 sierpnia 2015 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach, stołówka w Zespole Szkół Sportowych dostosowała jakość wydawanych posiłków do wymagań zawartych w w/w Rozporządzeniu.

wiemcojem20152016 1
Najważniejsze zmiany
dotyczą ograniczenia spożycia soli, cukru i tłuszczów oraz potraw smażonych, wykluczenia przypraw zawierających glutaminian sodu (np. Vegeta, maggi) oraz regularnego spożywania owoców (również w formie soków) i warzyw surowych (w formie surówek) – 3 razy w tygodniu. Stołówki szkolne mają też obowiązek raz w tygodniu oferować rybę. Dopuszcza się stosowanie w małych ilościach soli z niską zawartością sodu. Smak potraw podkreślany jest dzięki użyciu naturalnych przypraw i ziół.


wiemcojem20152016 2
Nowością jest podawanie niesłodzonych kompotów – brak cukru wydobywa ich naturalny owocowy smak. Miodem słodzić można herbaty owocowe i ziołowe, które pojawią się od czasu do czasu w naszej stołówce.

wiemcojem20152016 3
Wielu uczniów zauważyło, że potrawy są mniej solone. Zwracamy się do rodziców z prośbą o stopniowe wprowadzanie takich zmian również w domowej kuchni – wyjdzie to dzieciom na zdrowie, na pewno z czasem przyzwyczają się do nowych smaków. Prosimy też, aby uczniowie nie przynosili własnych przypraw do stołówki.

wiemcojem20152016 4
Zmiany w sposobie przygotowywania posiłków w stołówce powinny być okazją do wdrażania dzieci i młodzieży do zdrowego stylu życia. Szkolny obiad to 30% dziennego zapotrzebowania. 70% dziennego wyżywienia uzależnione jest więc od rodziców, od tego, co pojawia się w domowej kuchni, na co pozwalają dziecku wydać pieniądze. Niestety, świadomość rodziców na temat tego, co dziecko zjada w ciągu dnia, jest często nikła. Obserwuje się brak drugiego śniadania w plecaku, przynoszenie batonów, coli, chrupek           i innych przekąsek, kupowanych w drodze do szkoły. Zdarza się, że małe dzieci otrzymują od rodziców tzw. napoje energetyzujące. W rozmowach z uczniami dowiadujemy się, że wielu z nich nie zjada śniadania przed wyjściem do szkoły. Bywa też, że pierwsze i drugie śniadanie składa się z bułek z „nutellą”. Dziecko, szczególnie małe, po takiej „bombie” kalorycznej nie jest w stanie zjeść obiadu.

- aż 17% uczniów przed wyjściem do szkoły nie zjada śniadania a 22% robi to rzadko;

- 16% uczniów nie przynosi do szkoły drugiego śniadania;

- aż 61% badanych otrzymuje od rodziców pieniądze na zakup przekąsek;

- 91% uczniów codziennie je słodycze;

- 68% ankietowanych codziennie pije słodzone napoje gazowane.

Co ciekawe, aż 69% dzieci uważa, że odżywia się prawidłowo! Wniosek – młodzież nie wie, czym jest racjonalne żywienie lub po prostu nie potrafi ocenić własnego sposobu odżywiania.


Uczmy więc dzieci, jak prawidłowo odżywiać się, dajmy im dobry przykład zdrowego stylu życia, przyzwyczajając do:


1. codziennego spożywania owoców, warzyw i produktów mlecznych,

2. ograniczania w diecie tłuszczów, cukru, soli,

3. picia odpowiedniej ilości wody,

4. codziennego spożywania śniadania,

5. regularnych posiłków (5 razy dziennie),

6. aktywności fizycznej,

7. higieny osobistej.


Apelujemy do rodziców i opiekunów: nie pozwalajcie dzieciom na samowolne decydowanie w kwestii żywienia. To od Was zależy, czy młody człowiek w dorosłym życiu będzie umiał zadbać o siebie i swoje zdrowie.

 

***

 

Informujemy zainteresowanych, że u kierownika świetlicy dostępne są do wglądu następujące dokumenty: Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 28 sierpnia 2015 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach,, Obwieszczenie Marszałka sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 kwietnia 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia – Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności (…), opracowana przez intendenta „Księga dań”, w której opisane są wszystkie potrawy, oferowane w stołówce szkolnej, z uwzględnieniem zawartych w nich alergenów.

 

***

 

Twój przewodnik po dobrej i zdrowej kuchni

Leksykon przypraw

wiemcojem przyprawy 

Naturalne przyprawy i zioła podkreślają aromat i smak potraw, a przy okazji pomagają przy różnych dolegliwościach. Polecamy jak najczęstsze stosowanie ich w kuchni:


Anyż
– używa się go głównie jako przyprawy do ciast i chleba; ma działanie przeciwzapalne i wykrztuśne, sprawdza się więc przy przeziębieniach, grypie i zapaleniu oskrzeli. Ma też łagodne działanie moczopędne, nieznacznie obniża ciśnienie krwi i likwiduje obrzęki. Przy kłopotach trawiennych łagodzi wzdęcia, kolki, zgagę.


Cynamon
– używa się go do ciast, dań z ryżem, kompotów. Poprawia metabolizm     i hamuje apetyt na słodycze. Chroni przed cukrzycą typu 2, bo pomaga ustabilizować poziom cukru we krwi. Zapobiega wrzodom żołądka i dwunastnicy.


Gorczyca
– dodaje się ją do mięs, marynat, potraw z kapusty. Jest głównym składnikiem musztardy. Działa rozgrzewająco, poprawia trawienie i wydzielanie żółci. Pomaga w chorobach reumatycznych, bólach stawów, migrenach, zapaleniu zatok. Można ją stosować zewnętrznie na okłady oraz wewnętrznie – łyżkę nasion gorczycy zalać szklanką wrzątku i wypijać przed snem.


Goździki
– dodaje się je do herbat, ciast, kompotu a nawet do dań z dziczyzną. Działa odkażająco i znieczulająco. Pomoże przy nagłym bólu zęba i w problemach żołądkowych. Zawiera przeciwutleniacze, czyli związki poprawiające odporność i chroniące przed rakiem.


Imbir
– nadaje się do mięs, zup, marynat i słodkich potraw, nawet takich jak desery   i ciasta. Wzbogaca smak herbaty i kawy. Pomaga opanować ataki migreny, łagodzi mdłości, rozgrzewa. Poprawia krążenie, zapobiega tworzeniu się zakrzepów. Ma charakterystyczny lekko piekący smak.


Wanilia
– stosuje się ją do deserów, lodów, czekolad, kawy, herbaty, ciast. Wzmacnia organizm i działa antydepresyjnie. Nalewką z wanilii można nacierać bolące mięśnie i stawy, gdyż ma działanie przeciwzapalne.


Kolendra
– znakomicie podkreśla smak mięsa i roślin strączkowych, reguluje pracę układu pokarmowego, u niejadków zwiększa łaknienie. Działa przeciwzapalnie i łagodząco np. przy zapaleniu spojówek lub wysypce.


Kurkuma
– ma lekko korzenny smak. Stosuje się ją do ryżu, warzyw, fasoli, zup, sosów. Nadaje potrawom piękny kolor. Działa ochronnie na wątrobę, hamuje tworzenie się kamieni żółciowych. Przyspiesza metabolizm, usuwa z organizmu toksyny, zapobiega odkładaniu się tkanki tłuszczowej. Ma działanie antynowotworowe.


Majeranek
– stosuje się go jako dodatek do mięs, kiełbas, pasztetów, serów, zup, roślin strączkowych. Ma intensywny zapach. Pomaga przy katarze - można zrobić z niego maść: uciera się majeranek z masłem w proporcji jeden do jednego, przetapia i filtruje przez płótno a następnie wciera w śluzówkę nosa. Napar z majeranku pomaga przy przeziębieniu     i odchudzaniu.


Kminek
– podkreśla smak potraw z mięsa, kapusty, ziemniaków, kiełbasy. Ma działanie wiatropędne, zwiększa wydzielanie soków trawiennych, ułatwia więc trawienie ciężkich i tłustych potraw. Odświeża oddech i zapobiega zgadze. Napar z nasion kminku pomaga przy infekcjach dróg moczowych.


Pieprz
– używa się go do większości potraw, takich jak zupy, mięsa, sosy, sałatki. Można go stosować przy dolegliwościach żołądkowych - wzdęciach, zaparciach – gdyż pobudza wydzielanie soków żołądkowych. Warto pamiętać o pieprzu podczas jesiennego przeziębienia: doskonale rozgrzewa, pomaga zbić gorączkę i odblokować zatkany nos.


Pieprz Cayenne
– jest to ostra, rozgrzewająca przyprawa, która dodaje się do mięs, fasoli, zup. Zmniejsza apetyt i przyspiesza metabolizm. Ma też działanie przeciwzapalne, pomaga przy zapaleniu stawów. Ma dobroczynny wpływ na układ krwionośny, reguluje ciśnienie krwi, obniża poziom cholesterolu, wzmacnia serce.

Opracowanie: Bożena Koteja

Działania prozdrowotne „Zdrowie na start”

W roku szkolnym 2014/2015 kontynuowaliśmy na terenie szkoły działania prozdrowotne, wdrażające uczniów do zdrowego stylu życia i racjonalnego odżywiania się, zapoczątkowane w latach poprzednich pod hasłem „Zdrowie na start”.
W bieżącym roku szkolnym nasza szkoła nadal uczestniczy w programach unijnych „Szklanka mleka” (778 uczestników z klas 1-6 SP) i „Owoce w szkole” (410 uczestników z klas 1-3 SP). Z powodu wykorzystania środków na program „Szklanka mleka” od maja zaprzestano wydawania mleka.

Zgodnie z wymogami Agencji Rynku Rolnego, we współpracy z pracownikami świetlicy i wychowawcami klas 1-3 SP oraz wszystkimi nauczycielami i pracownikami szkoły, na terenie szkoły prowadzone są działania towarzyszące, promujące zdrowy sposób życia i odżywiania się. Tak jak i w poprzednim roku, udostępniono uczniom wodę pitną (finansowanie z funduszy szkoły i Rady Rodziców); monitorowana jest żywność dostępna w sklepiku szkolnym; aktualizowane są informacje o charakterze profilaktycznym na tablicy przy stołówce  i w gablocie higieny szkolnej. Nauczyciele realizują tematykę prozdrowotną zgodnie z podstawą programową; Ciekawą formą działania profilaktycznego na rzecz zdrowego odżywiania się było przygotowanie przez jednego z nauczycieli stoiska ze zdrową żywnością podczas Festynu Rodzinnego 18.04.2015 r.

Dużym zaangażowaniem wykazali się wychowawcy świetlicy, którzy regularnie przeprowadzali zajęcia edukacyjne o charakterze profilaktycznym dla uczniów z klas 1-3 SP:
- omawiano zagadnienia propagujące zdrowy styl życia: aktywność fizyczną, higienę osobistą, racjonalne odżywianie, m. innymi „Nasze zdrowie – nasz skarb. Dlaczego warto jeść owoce i warzywa?”, „Relaks – dlaczego i jak powinniśmy odpoczywać?”, „Zdrowa dieta”,
- organizowano konkursy zachęcające uczniów do prowadzenia zdrowego stylu życia, np. „Talerz pełen zdrowia”, „Moja ulubiona dyscyplina sportowa”,
- organizowano imprezy integrujące i wdrażające do aktywnego i twórczego spędzania czasu, m. innymi Świetlikowa Olimpiada Sportowa, Drużynowy Turniej Sportowy.

Jesteśmy szkołą sportową a więc zdrowie uczniów jest dla nas sprawą priorytetową. Dla procesu edukacyjnego i profilaktyki ważna jest spójność oddziaływań szkoły i środowiska, czyli domu rodzinnego. W tym celu, za pośredniactwem strony internetowej i zakładki „Wiem, co jem” przekazujemy informacje o naszych działaniach prozdrowotnych oraz ciekawostki na ten temat.

Opracowanie: Bożena Koteja

 

Sprawozdanie z realizacji projektu „Zdrowie na start”

    W roku szkolnym 2013/2014 w Zespole Szkół Sportowych nr 1 w Chorzowie przystąpiono do realizacji opracowanego przez nauczycieli projektu „Zdrowie na start”. Koordynatorem działań była kierownik swietlicy Bożena Koteja. Celem tego projektu jest promocja zdrowego stylu życia wśród uczniów SP i gimnazjum a jego realizacja obejmuje trzy zagadnienia: zdrowe odżywianie się, higiena osobista  i aktywność fizyczna. W wyniku podjętych działań uczniowie dowiedzieli się, jak dbać o swoje zdrowie, poznali zasady zdrowego odżywiania się, utrwalili dobre nawyki związane z higieną osobistą i aktywnością fizyczną. Projekt zakładał wykorzystanie urozmaiconych metod i form pracy z uczniami: od wytwórczych i praktycznych po prelekcje, pogadanki i materiały informacyjne.
Wszystkie nagrody dla uczestników konkursów realizowanych w ramach projektu „Zdrowie na start” – zagadnienie „Zdrowe odżywianie się” zostały ufundowane przez Radę Rodziców.


I. Zagadnienie „Zdrowe odżywianie się”.


1. We wrześniu i październiku 2013 r., zgodnie z planem projektu „Zdrowie na start”, przygotowano dla uczniów klas 1-3 SP wyjście do kuchni szkolnej. Z oferty skorzystało 10 klas; pozostałe klasy odbyły wycieczkę w miesiącach maju i czerwcu.

zdrowie na start 1  zdrowie na start 2 

Celem wycieczki było promowanie wśród uczniów zdrowego stylu życia oraz wzbogacenie ich wiedzy na temat przygotowywania posiłków na potrzeby szkolnej stołówki. Dzieci z zainteresowaniem wysłuchały opowieści intendentki o zasadach szykowania obiadu dla tak dużej liczby osób, o ilościach zamawianego towaru, o wszystkich czynnościach związanych z przygotowaniem posiłku; miały okazję zapoznać się z wyposażeniem kuchni, obejrzeć wszystkie pomieszczenia a nawet obserwować pracę kucharek. Kierownik świetlicy przypomniała uczniom o podstawowych zasadach zdrowego odżywiania się i potrzebie stosowania się do nich.

2. W grudniu opracowano i przekazano nauczycielom propozycje tematów godzin wychowawczych, związanych z wpływem sposobu odżywiania się na zdrowie. Autorką wykazu tematów jest pani Beata Szymura. Wykaz proponowanych tematów znajduje się na stronach internetowych szkoły w zakładce „Wiem, co jem”.

3. Na stronach internetowych szkoły prowadzona jest zakładka „Wiem, co jem”, w której umieszczane są ciekawostki na temat

zdrowego odżywiania się (autorem tekstów jest pani Natalia Bremer) oraz relacja z podejmowanych przez szkołę działań w ramach projektu (autor Bożena Koteja).

4. W grudniu 2013 r. odbył się konkurs plastyczny dla uczniów klas 1-3 SP „Książka kucharska”. Organizatorem była pani Natalia Bremer. W dziecięcych pracach znalazły się przepisy na ulubione potrawy oraz piękne i kolorowe ilustracje, wykonane z wykorzystaniem różnorodnych technik.
Zwycięzcy to:
I miejsce – Vanessa Demir kl. 2c
II miejsce – Szymon Bugaj kl. 2c
III miejsce – Oliwia Rokita kl.
Wyróżnienie – Stanisław Dera kl. 1a

5. W grudniu 2013 wśród uczniów klas 4-6 SP i I-III gimnazjum przeprowadzono konkurs wiedzy o zdrowym odżywianiu się „Wiem, co jem”. Organizatorem konkursu była kierownik świetlicy Bożena Koteja. Wzięło w nim udział 119 uczniów z klas 4-6 SP i 62 uczniów gimnazjum. Konkurs miał formę testu, zawierającego pytania zamknięte i otwarte; przeprowadzony on został przez wychowawców klas na godzinach wychowawczych. Uczniowie wykazali się dużą widzą na temat wpływu sposobu odżywiania się na zdrowie człowieka oraz kreatywnością przy podawaniu własnych propozycji na zdrowe posiłki.
Wśród uczniów klas gimnazjalnych I miejsce zajęła uczennica klasy IID Alina Kachel, II miejsce zajęła uczennica klasy IIA Kinga Mocek, III miejsce zajęła uczennica klasy IID Magdalena Jasiak. Wśród uczniów klas 4-6 SP wykaz zwycięzców prezentuje się następująco: I miejsce zajęła uczennica z klasy 6c Anna Syc, II miejsce zajęła uczennica z klasy 5c Weronika Wołowczyk, III miejsce zajęła Alicja Molik z klasy 6b.

6. W II półroczu przeprowadzono dla uczniów klas 4-6 SP konkurs literacko-plastyczny na komiks „Szlachetne zdrowie”. Jego celem było propagowanie wśród dzieci zdrowego stylu życia. Najlepszą okazała się praca Aleksandry Gołąbkowskiej z klasy 6a. Organizatorem konkursu była Beata Szymura.

szlachetnezdrowie 1  szlachetnezdrowie 2 
 szlachetnezdrowie 3  szlachetnezdrowie 4

 
7. Na tablicy koło stołówki szkolnej umieszczane są prace plastyczne dzieci i informacje na temat zdrowego odżywiania się. Tablica ta kilka razy w roku jest aktualizowana.

zdrowie na start 8  zdrowie na start 9 

8. W świetlicy realizowany jest blok tematyczny „Szlachetne zdrowie”. Zajęcia z dziećmi prowadzone są wg opracowanego przez panią Natalię Bremer cyklu.
Od września zrealizowano następujące tematy:
- Piramida zdrowego żywienia czyli jak odżywiać się racjonalnie?
- Wartościowe mleko receptą na zdrowe kości.
- Higiena w okresie zachorowań na grypę – o czym powinniśmy pamiętać?
- Bogactwo tkwiące w owocach i warzywach.
- Bezpieczne ferie – jak bawić się bezpiecznie?
- Kogo możemy wpuścić do domu? Bezpieczeństwo w czterech ścianach.
- Ruch to zdrowie!
- Toaleta poranna i wieczorna – poznajemy podstawowe zasady higieny.
- Woda czy coca – cola? Co powinniśmy pić?
- Jak aktywnie spędzać wakacje?

9. Przez cały rok szkolny prowadzone są działania mające na celu wdrażanie do kulturalnego i higienicznego spożywania posiłków. Wychowawcy klas 1-3 codziennie organizują dla swoich uczniów wspólne śniadanie, podczas którego dzieci uczą się właściwego zachowania przy jedzeniu.

10. W roku szkolnym 2013/2014 szkoła ponownie przystąpiła do unijnych projektów „Szklanka mleka” i „Owoce w szkole”. Od października do czerwca 753 -755 uczniów z klas 1-6 SP trzy razy w tygodniu otrzymuje mleko w jednorazowych kartonikach; 382 - 383 uczniów z klas 1-3 SP, których rodzice wyrazili na to zgodę,  spożywa porcje owoców i warzyw.

11. W roku szkolnym 2013/2014 uczniowie mają stały dostęp do wody pitnej. Dystrybutory rozmieszczone są w stołówce, szatni wf i w świetlicy szkolnej. Zakup wody finansowany jest z funduszy Rady Rodziców i szkoły.

zdrowie na start 4 

12. W sklepiku szkolnym monitorowany jest oferowany tam asortyment. W poprzednich latach wyeliminowano ze sprzedaży niektóre produkty. Obecnie sklepik udostępnia m. innymi produkty zaproponowane przez rodziców i pana Korneliusza Kościelniaka, takie jak: owoce, jogurty, pieczywo pełnoziarniste.

zdrowie na start 6  zdrowie na start 7 


13. W stołówce na bieżąco kontroluje się posiłki pod kątem „zdrowego gotowania”. Kuchnia szkolna oferuje dużą różnorodność w doborze potraw; wyeliminowano niektóre potrawy powszechnie odrzucane przez dzieci i zastąpiono je nowymi; codziennie uczniowie otrzymują porcję warzyw w formie gotowanej lub surowej.

zdrowie na start 3 

14. W ramach projektu ‘Zdrowie na start’ pani Monika Kalita-Szromek przygotowała konspekt lekcji języka angielskiego dotyczący zasad zdrowego odżywiania - Zdrowa dieta młodego sportowca - A healthy diet of a young sportsman. W miesiącu kwietniu, który jest miesiącem promocji zdrowia, nauczyciele uczący języka angielskiego w klasach 6 SP przeprowadzili cykl lekcji opartych na przygotowanym scenariuszu. Uczniowie uczyli się angielskich nazw kategorii żywieniowych, takich jak owoce i warzywa, węglowodany, białka, nabiał, cukry i tłuszcze. Realizowali zadania na karcie pracy związane z uzupełnianiem piramidy żywieniowej właściwymi produktami spożywczymi. Uczniowie czytali tekst o zdrowym odżywianiu i w oparciu o niego odpowiadali na 6 pytań dotyczących zdrowego odżywiania.

zdrowie na start dieta mlodego sportowca 

15. W klasach 6 SP został ogłoszony Konkurs na najzdrowsze menu tygodniowe ucznia szkoły sportowej. Do dnia 30 kwietnia 2014 prace konkursowe były składane u pani Moniki Kality-Szromek. Ogłoszenie wyników konkursu miało miejsce 20 maja 2014 podczas szkolnych obchodów Dnia Europy. W tymże dniu zwycięzcy konkursu – Kinga Malinowska, kl. 6a (pierwsze miejsce) oraz Dominik Kauczor kl. 6a (drugie miejsce) otrzymali pamiątkowe dyplomy oraz nagrody książkowe ufundowane przez Radę Rodziców.

16. Z okazji Światowego Dnia Zdrowa w dniu 7 kwietnia przygotowano dla uczniów kl.6b owocowy poczęstunek wraz z krótką prelekcją zachęcającą do zmiany nawyków żywieniowych m.in. do rezygnacji ze słodyczy na rzecz owoców i warzyw zawierających cenne witaminy i minerały.

17. 13 czerwca 2014 r. w auli szkoły odbyło się dla klas 1-3 SP uroczyste podsumowanie działań w ramach zagadnienia „Zdrowe odżywianie się”. Uczniowie obejrzeli też przedstawienie o tematyce profilaktycznej pod tytułem „Słodka kraina”. Zostało ono przygotowane przez zespół teatralny ze świetlicy pod opieką Joanny Stokłosy i Natalii Bremer.

zdrowie na start podsumowanie 1  zdrowie na start podsumowanie 2 

18. Wszystkie klasy 1-3 SP otrzymały ulotkę w formie plakatu „Szlachetne zdrowie”. Plakaty wykonała Natalia Bremer.

II. Zagadnienie „Higiena osobista”


1.    Od września 2013 r. prowadzi się edukację prozdrowotną uczniów i rodziców poprzez zmieniane co miesiąc tematyczne gazetki w gablotach higieny szkolnej. Poruszano w nich następujące problemy:
- Czystość osobista i otoczenia, problem wszawicy
- Higiena jamy ustnej, technika mycia zębów
- Stres ucznia
- Prawidłowa postawa ciała
- Kalendarz szczepień ochronnych
- Szczepienie WZW i przeciwgrypowe
- Uwaga meningokoki -  zapalenie opon mózgowych, sepsa, wysypka krwotoczna
- Antybiotyki – przeciwwskazania
- Rzuć palenie razem z nami, wpływ palenia na zdrowie
- Światowy Dzień Walki z AIDS, zagrożenie wirusem HIV
- Jak rozmawiać z dzieckiem o szkodliwości narkotyków i alkoholu.

2. Nauczyciele przedmiotów przyrodniczych i wychowawcy klas realizują ze swoimi uczniami programy na temat zdrowia.

3. W gabinecie profilaktycznym prowadzi się rozmowy indywidualne z uczniami i rodzicami na temat problemów zdrowotnych.

zdrowie na start 5 

4. Pielęgniarka szkolna, zgodnie z grafikiem, prowadzi wśród uczniów następujące działania profilaktyczne: fluoryzacja zębów dla uczniów z klas 1-6 SP; badania profilaktyczne dla uczniów z klas 1 i 5 SP oraz III Gim.; bilans zdrowia dla uczniów z klas 1 i 3 SP oraz I Gim.

W II półroczu roku szkolnego 2013/2014 w ZSS nr 1 przeprowadzono liczne działania mające na celu profilaktykę prozdrowotną:

1. W gablotach szkoły pojawiły się gazetki tematyczne, przygotowane przez pielęgniarkę szkolną, wzbogacające wiedzę uczniów na temat higieny i zdrowia:
- Dojrzewanie fizyczne i emocjonalne dziewcząt i chłopców
- Stres – przyczyny i objawy
- Asertywność
- Znaczenie ruchu dla młodego organizmu „Trzymaj formę”
- Zapobieganie wadom postawy – badania ortopedyczne
- Pierwsza pomoc przedmedyczna.

zdrowie na start 10 

2. Pielęgniarka szkolna zorganizowała dla uczniów projekcje filmów w ramach akcji „Rzuć palenie razem z nami”, „Światowy Dzień Walki z AIDS”, „Zdrowe serce”.

3. W zakresie działań praktycznych na rzecz higieny i zdrowia przeprowadzono:
- szkolenie „Udzielanie pierwszej pomocy przedmedycznej” dla uczniów klas 6 (p. Kornelia Baljon, pielęgniarka szkolna p. Halina Kurzaczek)
- wywiady uczniów z pielęgniarką w związku z obchodami Dnia Pielęgniarki
- pogadanki na temat bezpiecznego wypoczynku letniego – uwaga na oparzenia, ukąszenia, skoki do wody
- badania słuchu w klasach 1 SP
- pomiary ciśnienia tętniczego
- badania bilansowe w klasach 1 i 3 SP oraz I Gimnazjum
- badania przesiewowe w klasach 5 SP i III Gimnazjum
- badanie ortopedyczne dla uczniów klas 3 SP (Trzymaj się prosto).

4. W maju pani Kornelia Baljon przeprowadziła w klasach 5c i 5e prezentację multimedialną na temat „Honorowe krwiodawstwo i działalność charytatywna PCK”, przybliżającą uczniom zagadnienie działalności PCK.


III.Zagadnienie „Aktywność fizyczna”


1. W listopadzie 2013 r. odbyły się zawody lekkoatletyczne dla „Biegaj z Kusym” dla uczniów klas 3 SP, które obejmowały biegi na 60m i 300m. Organizatorami imprezy byli nauczyciele wychowania fizycznego i wychowawcy klas 3 SP.

2. W styczniu 2014 r. nauczyciele wychowania fizycznego zorganizowali dla uczniów klas sportowych LA 4 – 6 SP halowy konkurs skoku wzwyż.

3. W ramach organizacji Dnia Promocji Zdrowia nauczyciele wf i wychowawcy klas zorganizowali:
- dla uczniów klas 2 SP imprezę sportową „Bieg po zdrowie”
- pokaz ratownictwa wodnego.

4. W kwietniu 2014 r. nauczyciele wf zorganizowali Mistrzostwa szkoły w LA.

5. W czerwcu, jak co roku, odbyły się imprezy związane z obchodami Dni Sportu. 16.06.2014 o raz pierwszy w ramach obchodów Dni sportu zorganizowano Festiwal Piosenki Sportowej. Pomysłodawcą i koordynatorem była pani Maria Poznańska a współorganizatorami panie Bożena Przybylska, Bożena Koteja i pan Romuald Kolasiński.

6 W maju 2014 r. pani Monika Kalita – Szromek zorganizowała dla uczniów rajd rowerowy, którego celem było promowanie zdrowego stylu życia i aktywności fizycznej.

Szczegółowe sprawozdania z działalności sportowej szkoły znajdują się na stronach internetowych szkoły.
Podsumowanie:

1. W realizacji projektu „Zdrowie na start” wzięło udział wielu uczniów ZSS nr 1 oraz liczni nauczyciele i pracownicy.

2. Większość zadań została zrealizowana. Z powodu długiej nieobecności (urlop opiekuńczy – Magdalena Małek) organizatora nie zrealizowano corocznych imprez     o charakterze sportowym – zajęcia aerobiku i aquaareobiku oraz Szkolnych Mistrzostw tanecznych i Mistrzostw szkoły w jeździe na rolkach. Częściowo zrealizowano zadanie „Prelekcje dla klas”, których celem było wzbogacenie wiedzy uczniów na temat wpływu sposobu odżywiania się na zdrowie (odpowiedzialny pan Korneliusz Kościelniak). Prelekcje takie odbyły się tylko w klasach 6a i 6e.

3. Realizacja projektu „Zdrowie na start” dokumentowana była w kronice przez panią Marię Poznańską a prezentowana na stronach www szkoły przez Bożenę Koteję.

4. Dziękujemy wszystkim nauczycielom, współpracującym wychowawcom klas, intendentce, higienistce, wychowawcom świetlicy, którzy włączyli się do realizacji projektu „Zdrowie na start”, podkreślając tym samym szczególny charakter naszej szkoły, jako placówki promującej zdrowy styl życia.


Opracowanie: Bożena Koteja

 

 

„Wiem co jem – czyli jak uczyć dzieci i młodzież zdrowego odżywiania się ?”

    W roku szkolnym 2012/2013 w naszej szkole prowadziliśmy akcję promującą racjonalne odżywianie się dzieci i młodzieży „Wiem, co jem”. W ramach tej akcji zaplanowano i przeprowadzono następujące działania:


1. diagnozę sytuacji żywieniowej uczniów w przedziałach wiekowych 6-9, 10-13, 14-16 lat;
2. cztery prelekcje na temat zdrowego odżywiania się dla nauczycieli, pracowników, rodziców i uczniów;
3. konkurs literacki dla klas 2 i 3 SP;
4. konkurs wiedzy dla klas 2 i 3 SP;
5. konkurs plastyczny dla klas 1 SP;
6. opracowanie i rozdanie ulotki na temat zdrowego odżywiania się.


    We wrześniu 2012 r. wychowawcy świetlicy przeprowadzili w formie wywiadu diagnozę sytuacji żywieniowej uczniów z klas 1-3 SP. Podobna diagnoza, w formie ankiety, została przeprowadzona wśród uczniów klas 4 – 6 SP oraz klas gimnazjalnych  Na podstawie wyników diagnozy wychowawca świetlicy mgr Natalia Bremer opracowała ulotki informacyjne na temat zdrowego odżywiania się dzieci. 4 października 2012 r. zorganizowano w auli prezentację dla nauczycieli i rodziców uczniów w wieku wczesnoszkolnym. Prelegent, specjalista dietetyki mgr Korneliusz Kościelniak, omówił następujące zagadnienia:


1.    dane statystyczne na temat otyłości wśród dzieci oraz jej przyczyny i skutki;
2.    sposób odżywiania się ludzi w dawnych czasach i obecnie;
3.    znaczenie pierwszego posiłku w rozwoju dziecka;
4.    jak uczyć dziecko zmiany nawyków żywieniowych;
5.    praktyczne sposoby na zachęcenie dziecka do spożywania warzyw;
6.    jak skomponować zdrowe i smaczne drugie śniadanie oraz inne posiłki;


W drugiej części spotkania kierownik świetlicy mgr  Bożena Koteja zaprezentowała i rozdała rodzicom i nauczycielom ulotkę omawiającą sytuację żywieniową uczniów naszej szkoły oraz wyjaśniającą zasady zdrowego odżywiania się. Skomentowała też zaobserwowane w stołówce szkolnej zachowania i nawyki żywieniowe dzieci.

Na zakończenie odbyła się prezentacja kilku zdrowych produktów oraz degustacja przygotowanych przez mgr Korneliusza Kościelniaka potraw. Zebrani otrzymali też przykładowe przepisy na zdrowe posiłki.


    20.11. 2012 r. odbyło się podobne spotkanie dla rodziców i nauczycieli uczniów z klas 4-6 SP a 6.12. 2012 r. prezentacja skierowana była do pracowników szkoły i innych osób zainteresowanych tematem. Ostatnie szkolenie „Wiem, co jem” przeznaczone było dla uczniów gimnazjum i ich rodziców oraz wychowawców i odbyło się 11.04.2013 r. Podczas tego spotkania prelegent przybliżył słuchaczom m. innymi problem prawidłowego żywienia młodych sportowców. Mgr Natalia Bremer omówiła wyniki diagnozy sytuacji żywieniowej i rozdała opracowaną przez siebie ulotkę informacyjną.
W szkoleniach „Wiem, co jem” wzięło udział kilkadziesiąt osób.


Z przyjemnością informujemy, że na stronach internetowych szkoły umieszczać będziemy informacje o działaniach profilaktycznych podejmowanych na rzecz zdrowego stylu życia i racjonalnego odżywiania się uczniów oraz ciekawostki związane z tymi tematami.


Wszyscy doskonale wiemy, jak ważna jest estetyka podawanych posiłków. Potrawa zaserwowana w ciekawy i niecodzienny sposób, zachęca do zjedzenia! Prezentujemy wam zdjęcia zaczerpnięte z Internetu przedstawiające kreatywny sposób podawania posiłków. Mamy nadzieję, ze zachęcą was do wykonania tak smacznych kompozycji! Życzymy smacznego.

potrawa   potrawa6 potrawa3 
potrawa4   potrawa5  potrawa2
potrawa7   potrawa8  potrawa9


Warzywa i owoce są pożywne, dostarczają witamin, składników mineralnych, na bieżąco zaopatrują organizm w substancje, których ten nie jest w stanie odłożyć "na zapas". Poza tym są pyszne i...interesujące. Myślisz, że o warzywach, owocach i sokach wiesz wszystko? Co powiesz o tym?

- Awokado jest składnikiem wielu kosmetyków.

- Na świecie jest obecnie 10 tysięcy odmian jabłek! Są one drugim, po winogronach, najczęściej uprawianym gatunkiem owoców.

- Mango – rośnie na wiecznie zielonym drzewie, które żyje do 300 lat. W Indiach zwą je "owocem bogów".

- Amerykańskim kupcom ananas przypominał skrzyżowanie sosny (pine) i jabłka (apple), stąd jego angielska nazwa: „pineapple”.

- Sok z owocu granatu nazywa się grenadyną.

- W pełni dojrzałe drzewo pomarańczowe może dawać do tysiąca owoców rocznie przez 50–80 lat!

- Pomidory zostały przywiezione do Europy przez Kolumba. Początkowo uważano je wyłącznie za roślinę ozdobną. Pomidory występują w 4 odmianach: czerwonej, żółtej, zielonej oraz...czarnej. Nazwa pomidor pochodzi od francuskiego wyrażenia „pomme d’or” – czyli „złote jabłko”. W znaczeniu botanicznym pomidory to owoce, nie warzywa! W hiszpańskim mieście Bunol odbywa się słynna bitwa na pomidory – La Tomatina. Po spotkaniu ze skunksem, sok pomidorowy pomoże usunąć „przykry” zapach!

- Ogórki są jednymi z najdłużej uprawianych warzyw. Przygoda ludzkości z nimi zaczęła się około 10 000 lat temu.

- W starożytnym Egipcie zakazano jeść cebulę w święta, bo miał to być okres radości, a nie płaczu!

 


 

Witaminy mają kluczowe znaczenie dla naszego zdrowia. Dzięki informacjom zaczerpniętym z portalu internetowego, dowiecie się, w jakich produktach możemy znaleźć poszczególne witaminy oraz jaka jest ich rola w naszym organizmie.


Witamina B3 – ładna skóra
Utrzymuje w dobrej kondycji skórę i zapewnia jej ładny koloryt, bo usprawnia przepływ krwi w naczyniach. Obniża ciśnienie, zapobiega migrenie, uśmierza ból głowy. Witamina B3 jest konieczna do prawidłowego funkcjonowania mózgu i obwodowego układu nerwowego. Główne źródła: orzechy ziemne, otręby pszenne, wątróbka, tłuste ryby, drób, suszone brzoskwinie. 


Witamina A – dobry wzrok
Zapobiega tzw. kurzej ślepocie i pomaga w leczeniu chorób oczu. Wpływa na zwiększenie odporności na zakażenia, wzmacniając błony śluzowe nosa, gardła, płuc i jelit. Występuje
w dwóch postaciach: jako retinol w produktach pochodzenia zwierzęcego; beta-karoten
w produktach roślinnych. Główne źródła: żółtka jaj, pełne mleko i jego przetwory, wątroba, tłuste ryby morskie, owoce i warzywa o czerwonym, pomarańczowym i zielonym kolorze.

 
Witamina B1 - żywy intelekt
Jest niezbędna dla prawidłowej pracy układu nerwowego. Przyśpiesza gojenie się ran, uśmierza ból i zmniejsza ryzyko ukąszeń przez komary. Główne źródła: drożdże, jaja, ziarno zbóż, pestki słonecznika, suszone owoce, orzechy.


Witamina B6 – gładka cera
Koi podrażnienia skóry i pomaga walczyć z trądzikiem, bo reguluje pracę gruczołów łojowych. Jest niezbędna do wytwarzania czerwonych krwinek, przeciwciał i hormonów. Podnosi odporność organizmu i korzystnie wpływa na układ nerwowy. Główne źródła: ziarna zbóż, banany, orzechy, ryby, drób, mleko, awokado. Dzienne zapotrzebowanie zapewni np. mleczny koktajl z banana i 4–5 orzechów włoskich.


Witamina C – dobra odporność
Odtruwa organizm, pobudza odporność i chroni serce. Ma właściwości bakteriostatyczne i bakteriobójcze w stosunku do niektórych drobnoustrojów. Główne żródła: owoc dzikiej róży, czarna porzeczka, papryka, brukselka, kalafior, szpinak, truskawki, kiwi, cytrusy, pomidory. Dzienne zapotrzebowanie zaspokoi np. niewielka papryka lub szklanka soku z czarnej porzeczki.


Witamina E - dłuższa młodość
To antyutleniacz o wyjątkowej mocy – uniemożliwia wolnym rodnikom niszczenie włókien kolagenowych, od których zależy jędrność skóry. Odnawia lipidy międzykomórkowe, nazywane cementem skóry, wzmacnia naczynia krwionośne. Bierze udział w wytwarzaniu czerwonych ciałek krwi. Główne źródła: oleje roślinne tłoczone na zimno, migdały, orzechy ziemne i włoskie, sałata, kapusta, szprotki, masło. Dzienne zapotrzebowanie zaspokoi np. surówka z kapusty posypana obficie płatkami migdałowymi lub 3 łyżki oleju sojowego tłoczonego na zimno.

 


 

Ciekawostki na temat bananów:      
       
•    Banan w języku arabskim oznacza „palec”,

•    Banan jest zdecydowanie najczęściej spożywanym owocem w USA,

•    Regularne jedzenie bananów chroni układ krążenia. Owoce są źródłem potasu, obniżającego ciśnienie tętnicze krwi. Ponadto, zawierają niemal tyle samo pektyn, co jabłka. Dzięki temu mogą obniżać poziom cholesterolu, zapobiegając miażdżycy.

•    Koktajl przyrządzony z banana i szklanki mleka ułatwia zasypianie,

•    Dieta bogata w banany wspomaga układ nerwowy. Średni owoc zawiera niemal tyle samo magnezu, co garść orzechów. Pierwiastek ten bierze udział w dostarczaniu energii do mózgu. Dzięki temu banany poprawiają pamięć i koncentrację,

•    Banany pozwalają utrzymać prawidłowy poziom cukru we krwi.

 

Kącik kulinarny - Przepis na placuszki bananowe


Potrzebne produkty: (na 4 porcje)
•    4 dojrzałe banany,
•    2 łyżki soku z cytryny,
•    4 łyżki mąki pszennej,
•    2 łyżki mąki ziemniaczanej,
•    1 jajko,
•    4 łyżki cukru,
•    ¼ szklanki mleka,
•    ½ łyżeczki proszku do pieczenia (niekoniecznie),
•    oliwa z oliwek do smażenia.


Sposób przyrządzenia:

Banany należy obrać ze skórki i dokładnie rozgnieść (można wrzucić kawałki bananów do blendera i zmiksować). Następnie, do rozgniecionych bananów dodajemy pozostałe składniki i mieszamy.
Kolejnym krokiem jest rozgrzanie oliwy z oliwek na patelni i rozłożenie masy za pomocą łyżki. Placuszki smażymy z obu stron na rumiano. Gotowe danie podajemy z cukrem pudrem.

 

Smacznego! :-)

 


 

Truskawki


Czy wiesz że...? :)
      
• Truskawka powstała w XVIII wieku na polecenie francuskiego króla Ludwika XIV, w wyniku skrzyżowania dwóch odmian poziomek: wirginijskich i olbrzymich chilijskich.
• Po raz pierwszy truskawki w sklepach pojawiły się w Anglii, około 1830 roku. Wcześniej z powodu wysokiej ceny jadane były tylko na królewskich dworach.
• Obecnie występuje ponad 2000 gatunków truskawek.
• Zawartość witaminy C w truskawkach jest wyższa niż w cytrusach.
• 100g tego owocu dostarcza tylko 32 kcal.
• Z powodu kształtu przypominającego serce oraz czerwonego koloru, truskawka stała się symbolem greckiej bogini miłości – Wenus.

 

Zapraszam do kącika kulinarnego! Jak wykonać pyszny truskawkowy koktajl?

Potrzebne składniki:
• 250 g truskawek
• 1 litr jogurtu naturalnego, mleka, maślanki, kefiru lub śmietany.
• 1-2 łyżki cukru trzcinowego, białego, miodu lub syropu z agawy
• mięta do przybrania

Przygotowanie:
1. Truskawki należy umyć, osuszyć i obrać z zielonych szypułek.
2. Do blendera należy włożyć owoce, dodać cukru, jogurt i miksować na wysokich obrotach.
3. Na koniec rozlać do szklanek i podać ozdobione listkami mięty

 

Smacznego! ;)

Wigilia – zdrowie na świątecznym stole

 

 

            Święta kojarzą nam się z mnóstwem pyszności na talerzu. Pamiętajmy, że świąteczne potrawy mogą być nie tylko pożywne ale i zdrowe. Oto kilka przykładów:

  1. pomarańcze, grapefruity, mandarynki – obecne w nich kwasy organiczne pobudzają żołądek do wydzielania soków trawiennych, dzięki czemu łatwiej mu strawić tłuste i obfite posiłki.
  2. grzyby – zawierają prowitaminę D, która ma duży wpływ na gospodarkę wapniowo-fosforanową. Dostarczają też organizmowi miedzi, która wpływa na elastyczność skóry i piękny wygląd paznokci i włosów.
  3. bakalie – suszone jabłka, morele, śliwki, żurawina a także orzechy i rodzynki to najzdrowsze słodycze! Dostarczają błonnik pokarmowy, który usprawnia pracę jelit, ponadto zawierają witaminy, minerały, białko i zdrowe tłuszcze.
  4. buraki – zawierają żelazo i kwas foliowy, który jest niezbędny do właściwej syntezy czerwonych krwinek; sok z kiszonych buraków to najlepszy naturalny środek przeciwnowotworowy - wychwytuje we krwi wolne rodniki.
  5. kapusta – w 100g kapusty znajduje się tyle witaminy C, ile w takiej samej ilości cytryny. Zawiera związki siarki, pozytywnie wpływających na kondycje skóry.
  6. kutia – to tradycyjna potrawa z maku, miodu, bakalii i ziaren pszenicy. Jest bardzo kaloryczna ale ma też działanie zdrowotne. Jest źródłem białka, cynku, selenu, żelaza, wapnia, magnezu, witaminy E i witamin z grupy B.
  7. śledzie – nazywane są „morskim srebrem”, zawierają pełnowartościowe białko, kwasy tłuszczowe z grupy omega-3, cenną witaminę D oraz składniki mineralne, m. innymi potas, magnez, żelazo, jod, fluor. Śledzie w diecie mają działanie przeciwzapalne, antyrakowe oraz regulujące ciśnienie krwi.
  8. ryba w galarecie – jest niskokaloryczna i lekkostrawna. Galareta jest źródłem aminokwasów, wzmacnia skórę i stawy, poprawia stan włosów i paznokci.

 

Dobre rady dla osób, które boją się utyć:

- rodzynki w serniku można zastąpić suszonymi jagodami, można też ozdobić nimi pierniczki;

- zamiast białej bułki można użyć do pasztetu kaszę jaglaną;

- jarmuż to ciekawy zamiennik spożywczy, który można użyć do bigosu lub jako nadzienie do pierogów i krokietów;

- zdrowy i i pyszny deser z kaszy jaglanej: 100g kaszy jaglanej opłucz, wsyp do garnka, dodaj pokrojone jabłko i szczyptę soli. Zalej wodą i gotuj na małym ogniu ok.15 minut. Na patelni podgrzej 1 łyżkę masła z 2 łyżkami miodu, smaż na nim pokrojoną pomarańczę ok. 2 minut. Dosyp żurawinę i dodaj do kaszy. Jest to danie dla 2 osób, do spożycia na ciepło. Smacznego!

 

COPYRIGT Zespół Szkół Sportowych nr 1 w Chorzowie FREE JOOMLA TEMPLATES